ការផ្ទុះអំពើហិង្សាក្នុងគ្រោះថ្នាក់ចរាចរណ៍មួយ នាពេលថ្មីៗនេះ នៅម្តុំវត្តចាក់អង្រែលើ ខណ្ឌមានជ័យ រាជធានីភ្នំពេញ ធ្វើឲ្យស្លាប់បុរសជនជាតិវៀតណាមម្នាក់ ដែលកើតនៅក្នុងស្រុកខ្មែរនោះ បានក្លាយជារឿងមួយដែលមជ្ឈដ្ឋានមួយចំនួនហៅថា ជាការ “រើសអើងជាតិសាសន៍”។
ក្រសួងការបរទេសអាមេរិក បានចេញរបាយការណ៍មួយស្តីពីបញ្ហាសិទ្ធិមនុស្សនៅកម្ពុជា សម្រាប់ឆ្នាំ២០១៣ ដោយលើកឡើងពីការព្រួយបារម្ភ នឹងការរើសអើងប្រឆាំងជនជាតិភាគតិចវៀតណាម នៅកម្ពុជា។
ទោះជាយ៉ាងណា ពលរដ្ឋម្នាក់សុំមិនបញ្ចេញឈ្មោះ ដែលឃើញហេតុការណ៍នោះ អះអាងថា នេះមិនមែនជាការើសអើងជាតិសាសន៍ទេ ព្រោះសូម្បីខ្មែរគ្នាឯង នៅពេលដែលមានគ្រោះថ្នាក់ចរាចរណ៍អ្នកប្រព្រឹត្តិខុសតែងតែរងការដេញវាយ ពីសំណាក់សាច់ញាតិជនរងគ្រោះ ឬអ្នកជិតខាងដែរ។
សាក្សីរូបនេះ បន្ទោសថា ការចាប់ខ្លួនគ្រូបង្រៀនម្នាក់ ដោយនគរបាលចោទថា ជាអ្នកញុះញង់ឲ្យវាយសម្លាប់បុរសជនជាតិវៀតណាម ដោយសារនគរបាលរូបនោះ មានប្រពន្ធជាជនជាតិវៀតណាម តែតាមលោកដឹងបុរសជនជាតិវៀតណាមនោះ បានស្លាប់នៅកន្លែងផ្សេងទេ «វ៉ៃគេវ៉ៃឯង រករឿងគេតើ វាហៅកម្លាំងវាមកវ៉ៃគេតើ បានគេនេះទៅ ហើយគាត់គ្មានដឹងឯណា ហើយគាត់ក៏ចាប់ចូលប៉ុស្តិ៍ទៅ គាត់មកមើលកូនគាត់ ក៏គេចាប់គាត់ទៅប៉ុស្តិ៍ទៅ គាត់ទៅនៅប៉ុស្តិ៍ហើយ គេវ៉ៃឯនេះ គាត់គ្មានដឹងឯណា កូនគាត់ថាអស់ហើយ មានអ្នកណាទៀត។ អត់មានការរើសអើងទេ ព្រោះអាហ្នឹងវាខូច វាស្រវឹង វាអត់មានរើសអើងទេ វាស្រវឹង វាខូច។ វាស្រវឹងជិះម៉ូតូពេញតែផ្លូវ ព័ទ្ធទៅវារត់ចូលផ្សារដែកទៅ ហើយរត់ចូលផ្សារដែកបានពួកហ្នឹងតាម មិនដឹងអ្នកណាតាមផង»។
សមត្ថកិច្ចបានចាប់ខ្លួនបុរសខ្មែរម្នាក់ ដោយសង្ស័យថា បានប្រើពាក្យញុះញង់ប្រកាន់ជាតិសាសន៍ ដែលឈានដល់ការព្រួតគ្នាវាយលើជនជាតិវៀតណាមម្នាក់ស្លាប់ បន្ទាប់ពីករណីគ្រោះថ្នាក់ចរាចរណ៍មួយ កាលពីរាត្រីថ្ងៃទី១៥ ខែកុម្ភៈ លើកំណាត់ផ្លូវជាតិលេខ២ សង្កាត់ចាក់អង្រែលើ ខណ្ឌមានជ័យ រាជធានីភ្នំពេញ។
នៅមិនទាន់ឃើញមានសាក្សី ឬការស៊ើបអង្កេតឯករាជ្យណាមួយ បញ្ជាក់ថា ការសម្លាប់នេះ ជាកំហឹងជាតិសាសន៍នោះ នៅឡើយទេ។ តែមជ្ឈមណ្ឌលសិទ្ធិកម្ពុជា ចាត់ទុកថា ករណីនេះ ជាការរើសអើងជាតិសាសន៍។
បន្ថែមពីនេះ របាយការណ៍របស់ ក្រសួងការបរទេសអាមេរិក បង្ហាញថា ក្នុងសង្គមកម្ពុជា កំហឹងស្អប់ ទៅកាន់ជនជាតិវៀតណាម នៅតែមាន ហើយគណបក្សនយោបាយ ក៏បាននិយាយប្រឆាំងនឹងជនជាតិវៀតណាម និងត្អូញត្អែរពីការគ្រប់គ្រងនយោបាយរបស់គណបក្សប្រជាជនកម្ពុជា ជាឱកាសឲ្យវៀតណាម ឈ្លានពានព្រំដែន និងបញ្ហាផ្សេងៗ។
អ្នកស្រាវជ្រាវឯករាជ្យ លោក កែម ឡី មានប្រសាសន៍ថា អំពើហិង្សាដែលកើតឡើងនេះ មិនមែនជាការរើសអើងពូជសាសន៍ទេ ហើយក៏មិនមែនជាកំហុសរបស់ប្រជាពលរដ្ឋខ្មែរទេ តែមកពីរដ្ឋាភិបាលធូររលុង ក្នុងការឲ្យហូរចូលជនជាតិវៀតណាមមកកម្ពុជា។ លោកបន្តថា ប្រសិនបើរដ្ឋាភិបាលមិនអនុវត្តន៍ច្បាប់អន្តោប្រវេសន៍ឲ្យបានត្រឹមត្រូវទេ បញ្ហាបែបនេះនឹងកើតឡើងជាបន្តបន្ទាប់ «អាចនឹងកើតមានច្រើន ប្រសិនបើយើងមិនអនុវត្ត តាមច្បាប់អន្តោប្រវេសន៍ អត់អនុវត្តតាមច្បាប់សញ្ជាតិត្រឹមត្រូវ វាធ្វើឲ្យមានការគំរាមកំហែងដល់អារម្មណ៍របស់ប្រជាពលរដ្ឋ វាធ្វើឲ្យមានការព្រួយបារម្ភរបស់ប្រជាពលរដ្ឋ បញ្ហានេះ នឹងអាចកើតច្រើនឡើងៗ»។
ប្រធានអង្គការក្រុមអ្នកច្បាប់ការពារសិទ្ធិកម្ពុជា លោកមេធាវី សុក សំអឿន មានប្រសាសន៍ថា បច្ចុប្បន្ននេះច្បាប់អន្តោប្រវេសន៍ មិនត្រូវបានអនុវត្តទៅជនជាតិវៀតណាមនៅឡើយ ទើបកំណើនជនជាតិនៃប្រទេសជាប់របងមួយនេះ ហូរចូលយ៉ាងអនាធិបតេយ្យ។ លោកព្រមានថា នៅពេលដែលជនជាតិវៀតណាមហូរចូលកាន់តែច្រើន ដោយមិនមានច្បាប់គ្រប់គ្រងនោះ នឹងធ្វើខាតប្រយោជន៍ជាតិច្រើន ហើយនៅថ្ងៃណាមួយជនជាតិវៀតណាម នឹងចូលមកគ្រប់គ្រងប្រទេសកម្ពុជា «ប្រសិនជាយើងធ្វើតាមច្បាប់អន្តោប្រវេសន៍ ត្រឹមត្រូវ អ្នកចូលមកក្នុងប្រទេសយើង បង់ Visa (ទិដ្ឋកាល)ត្រឹមត្រូវ ហើយប្រសិនជាអ្នកឯងនៅលើស Visa នៅស្រុកគេ គេផាកពិន័យទៀត ម្ល៉ោះហើយលុយចូលរដ្ឋ មិនស្ទើរទេ។ ទី២ អាចនឹងធ្វើឲ្យ មានការពិបាក ប្រសិនជាគេមកស្រុកយើង គេមិនដណ្តើមការងារស្រុកយើង ហើយទី៣ គេនៅយូរៗ គេមិនអាចរស់នៅស្រុកយើងបាន ហើយយើងបើកឲ្យវៀតណាមនៅយូរៗទៅ គេមិននៅច្រើនជាងយើង គេប្រជាជនច្រើន ដល់ច្រើនអ៊ីចឹងទៅមិនកើតកូនកើតចៅទៅ ថ្ងៃក្រោយវៀតណាមគេអាចធ្វើតំណាងរាស្ត្រ ធ្វើចៅហ្វាយខេត្ត ពិតមែនតែទឹកដីកម្ពុជាមែន ក៏ប៉ុន្តែអ្នកដែលគ្រប់គ្រងអី មិនមែនជាជនជាតិខ្មែរ ដូច្នេះទាល់តែយើងគិតមើល ធ្វើកែច្បាប់ស្រុកយើងយ៉ាងម៉េច ដើម្បីការពារជនជាតិយើង»។
លោកនាយករដ្ឋមន្ត្រីហ៊ុន សែន ធ្លាប់អះអាងថា ជនជាតិវៀតណាមនៅស្រុកខ្មែរមានប្រហែល ១០ម៉ឺននាក់ ប៉ុន្តែតាមការស្រាវជ្រាវមួយឲ្យដឹងថា មានជនជាតិវៀតណាមនៅកម្ពុជាប្រហែល ១លាន ២សែននាក់ ចំណែកអ្នកនយោបាយបក្សប្រឆាំងថា មានជនជាតិវៀតណាមនៅកម្ពុជាយ៉ាងតិចជាង២លាននាក់ ហើយមានសមាគមតំណាងពួកគេនៅទូទាំងប្រទេសកម្ពុជា ដែលគេព្រួយបារម្ភថា សមាគមទាំងនោះជារដ្ឋាភិបាលស្រមោលរបស់ក្រុងហាណូយ ក្នុងការគ្រប់គ្រងជនជាតិវៀតណាមខុសច្បាប់នៅប្រទេសកម្ពុជា។
ភ្លាមៗ នៃការស្លាប់របស់បុរសវៀតណាម ក្នុងជម្លោះគ្រោះថ្នាក់ចរាចរណ៍នោះ មន្ត្រីស្ថានទូតវៀតណាមបានថ្កោលទោស និងចាត់ទុកថា ជាការរើសអើងជាតិសាសន៍ ព្រមទាំងបានអំពាវនាវអាជ្ញាធរកម្ពុជាស៊ើបអង្កេត និងចាត់វិធានការណ៍ចាប់ជនដៃដល់ដាក់ទោសជាបន្ទាន់។
ប៉ុន្តែពលរដ្ឋខ្មែរមួយចំនួន ដែលអះអាងថា បានឃើញហេតុការណ៍នោះ បានរិះគន់រដ្ឋាភិបាលកម្ពុជាថា សព្វថ្ងៃប្រជាពលរដ្ឋកម្ពុជាពិបាករកការងារធ្វើ ដោយសារតែជនជាតិវៀតណាមដណ្តើមយកទីផ្សារការងារ «មកនៅស្រុកខ្មែរយើង ដូចថាវាមានសិទ្ធិ មានអំណាចជាងខ្មែរយើង តាំងពីការលក់ដូរ រកស៊ីអី តាមផ្លូវ។ រដ្ឋាភិបាលគេយកចិត្តទុកដាក់ គេការពារ បើខ្មែរយើងរដ្ឋាភិបាលមិនសូវរវល់ទេ ចំពោះវៀតណាមមួយគឺគេការពារតែម្តង។ តូចចិត្ត រកស៊ីរាល់ថ្ងៃទៅណាមកណា ជួបតែគេរហូត ចូលមកទាំងឡានៗ តូរីស បួនដប់នែនៗ ចូលមករាល់ថ្ងៃ។ រាល់ថ្ងៃខ្ញុំដឹកតែយួនតើ មានដឹកខ្មែរឯណា។ ដូចថាជនជាតិខ្មែរស្លាប់នៅប្រទេសម៉ាឡេ មិនដែលថារដ្ឋាភិបាល ដោះស្រាយផងហ្នឹង ហើយដូចនៅខ្មែរកម្ពុជាក្រោម ដែលរដ្ឋាភិបាលដោះស្រាយអត់ទេ សុទ្ធតែហ្នឹងជាជនជាតិយួនៗ ចុះត្រង់ជនជាតិយួន មកនៅស្រុកខ្មែរនេះ ហេតុអីមិនដោះស្រាយទៅ ហើយគ្រាន់តែខ្មែរកម្ពុជាក្រោម អ្នកមកនៅដើម្បីជាការជ្រកកោន កិច្ចផុតអំពីរំលោភសិទ្ធិមនុស្សបែរជារដ្ឋាភិបាលថា ជនជាតិយួន បញ្ជូនទៅវិញ ដាក់ទោសពៃ ធ្វើទុក្ខបុកម្នេញដាក់គុកងងឹតដោយអត់មានគោរពសិទ្ធិមនុស្សសោះ។ ពួកវៀតណាម វាដូចថា វាចូលមកដូចសេរី តាមអំពើចិត្ត រដ្ឋាភិបាលគ្មានដំណោះស្រាយអីឲ្យខ្មែរយើងច្រើនទេ ច្រើនឲ្យយួនច្រើនជាងខ្មែរយើង រាល់ថ្ងៃខ្ញុំគិតឃើញអ៊ីចឹង វាធ្វើអ្វីតាមអំពើចិត្តរបស់វា ដូចជានេសាទត្រី យើងឃើញស្រាប់ហើយ ទឹកដីយើងដឹងស្រាប់ហើយ ឃើញរាល់ថ្ងៃ។ ខ្ញុំយល់ថា ប្រសិនជាវាចូលមកប្រទេសកម្ពុជាយើង បើវាគោរពច្បាប់យើង វាមិនអីទេ។ ប៉ុន្តែវាមិនគោរពច្បាប់យើង វាធ្វើតាមអំពើចិត្តរបស់វារាល់ថ្ងៃនេះ។ ពេលវាធ្វើអីតាមអំពើចិត្តអ៊ីចឹង រដ្ឋាភិបាលយើងអត់មានដំណោះស្រាយទេ»។
អ្នកនាំពាក្យក្រសួងមហាផ្ទៃ លោក ខៀវ សុភ័គ មិនខ្វល់នឹងការលើកឡើងថា រដ្ឋាភិបាលមិនបានអនុវត្តន៍នូវច្បាប់អន្តោប្រវេសន៍ ទៅលើជនជាតិវៀតណាមនោះទេ ដោយលោកលើកឡើងថា រដ្ឋាភិបាលបានអនុវត្តរួចហើយ ចំពោះច្បាប់ដែលកម្ពុជាមាន។ លោកអះអាងថា ក្នុងគ្រោះថ្នាក់ចរាចរណ៍នោះ ប្រសិនបើគ្មានអ្នកប្រើពាក្យថាយួនទេ នោះបញ្ហាក៏មិនកើតមានដែរ៕
អត្តបទដោយ ៖ ជន ស្រីណុច និងអ៊ឹង ប៊ុនថន (VOD)
